نمودار وراثت گروههای خونی
Blood Type Inheritance Table
| Parents' Blood Type | Possible Children's Blood Type | Impossible Children's Blood Type |
|---|---|---|
| O + O | O | A, B, AB |
| O + A | A, O | B, AB |
| O + B | B, O | A, AB |
| O + AB | A, B | O, AB |
| A + A | A, O | AB, B |
| A + B | AB, A, B, O | - |
| A + AB | A, B, AB | O |
| B + B | B, O | A, AB |
| B + AB | A, B, AB | O |
| AB + AB | A, B, AB | O |
سیستم گروههای خونی ABO
خون انسان شامل آنتیژنها و آنتیبادیهای زیر است که گروههای خونی مختلف را تعیین میکنند:
- افرادی که گروه خونی A دارند، آنتیژنهای A را بر سطح گلبولهای قرمز خود دارند؛ و در سرمشان آنتیبادی علیه آنتیژنهای B ساخته میشود. فرد با گروه A میتواند تنها از گروههای A یا O خون دریافت کند.
- افرادی که گروه خونی B دارند عکس دارندگان گروه A هستند؛ آنها آنتیژنهای B را بر سطح گلبولهای قرمز دارند و در سرمشان آنتیبادی علیه آنتیژنهای A ساخته میشود. بهطور مشابه، افراد با گروه B تنها میتوانند از گروههای B یا O خون دریافت کنند.
- افرادی که گروه خونی AB دارند هر دو آنتیژن A و B را بر سطح گلبولهای قرمز خود دارند؛ و در سرمشان آنتیبادی علیه آنتیژنهای A یا B ساخته نمیشود. بنابراین، اگر آنتیبادیها از خون دهنده پیش از انتقال حذف شوند، افراد دارای گروه AB گیرندگان جهانی خواهند بود. با این حال، آنها تنها میتوانند به افراد همگروه خود خون اهدا کنند؛ برای مثال دارندگان AB تنها میتوانند به دارندگان AB خون اهدا کنند.
- افرادی که گروه خونی O دارند، گلبولهای قرمزشان آنتیژنهای A یا B ندارند. و در سرمشان آنتیبادی علیه هر دو آنتیژن ساخته میشود. بنابراین، اگر آنتیبادیها از خون دهنده پیش از انتقال حذف شوند، افراد دارای گروه O اهداکنندگان جهانی خواهند بود. با این حال، آنها تنها میتوانند از افراد همگروه خود خون دریافت کنند؛ برای مثال افراد گروه O تنها میتوانند خون گروه O دریافت کنند.
بهطور کلی، گروه O شایعترین گروه خونی در جهان است. اما در برخی مناطق مانند نروژ، فنلاند، ترکیه و ژاپن، گروه A شایعتر است. آنتیژن A معمولاً بیشتر از آنتیژن B رایج است. از آنجا که گروه AB مستلزم وجود همزمان آنتیژنهای A و B است، این گروه نیز کمترین شیوع را در میان گروههای خونی ABO دارد. توزیع گروههای خونی ABO به ناحیه و گروههای قومی بستگی دارد.
وراثت در سیستم گروههای خونی ABO
بهطور کلی، اگر هر دو والد گروه خونی O داشته باشند، بهاحتمال زیاد فرزندان نیز گروه O خواهند بود؛ اگر یکی از والدین گروه AB باشد، احتمال اینکه فرزندان گروه O باشند کم است؛ اگر والدین یکی A و دیگری O باشد، احتمال اینکه فرزندان گروه B یا AB باشند کم است؛ اگر والدین یکی B و دیگری O باشد، احتمال اینکه فرزندان گروه A یا AB باشند کم است؛ و اگر یکی از والدین گروه O باشد، احتمال اینکه فرزندان گروه AB باشند کم است.
از منظر آماری، پژوهشگر برجسته در زمینه گروههای خونی، پروفسور ف. برنشتاین از دانشگاه گوتینگن اظهار داشت: «در دوران ابتدایی، اجداد اولیهٔ بشر همه خون گروه O داشتند؛ و سپس جهشهای پیاپی منجر به پدیدار شدن گروههای A و B شد. با گذشت زمان، خونی که در ابتدا گروه O بود به گروههای A و B تقسیم شد.» ترکیب A و B به ظهور گروههای جدید O و A و B و AB انجامید. الگوها اکثریت قریب به اتفاق دادهها را پوشش میدهند، اما احتمال بسیار اندکی برای وجود آنچه به آن نوع شبه-O گفته میشود وجود دارد.